Tiếng Trung là ngôn ngữ tượng hình, mỗi chữ Hán được cấu tạo từ nhiều thành phần khác nhau. Trong đó, bộ thủ (部首 – bù shǒu) đóng vai trò cốt lõi giúp người học hiểu nghĩa, đoán âm và ghi nhớ chữ nhanh hơn.

Bộ thủ tiếng Trung là gì?

Bộ thủ là thành phần cấu tạo cơ bản của chữ Hán, thường mang ý nghĩa chính hoặc liên quan đến trường nghĩa của chữ đó. Một chữ Hán thông thường gồm:

• Một bộ thủ (gợi ý nghĩa)

• Một phần còn lại (thường liên quan đến âm đọc)

Hệ thống 214 bộ thủ tiếng Trung được quy chuẩn trong cuốn từ điển cổ nổi tiếng Khang Hy Tự Điển (康熙字典 – Kàngxī Zìdiǎn).

Các bộ thủ có thể rất đơn giản như 一 (một nét ngang) hoặc phức tạp như 龍 (rồng).

Vị trí của bộ thủ trong chữ Hán

Bộ thủ có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau trong cấu trúc chữ:

• Bên trái: 河 (hé – sông) có bộ 氵 (nước)

• Bên phải: 好 (hǎo – tốt) có bộ 女 (nữ)

• Phía trên: 草 (cǎo – cỏ) có bộ 艹 (thảo)

• Phía dưới: 想 (xiǎng – nghĩ) có bộ 心 (tâm)

• Bao quanh: 国 (guó – quốc gia) có bộ 囗 (vi)

Việc nhận diện đúng vị trí bộ thủ giúp người học phân tích cấu tạo chữ chính xác hơn.

Vai trò của 214 bộ thủ trong việc học tiếng Trung

1. Giúp ghi nhớ và đoán nghĩa chữ Hán

Phần lớn chữ Hán mang ý nghĩa liên quan đến bộ thủ của nó:

• Bộ 水 (氵) → liên quan đến nước: 江, 河, 海

• Bộ 木 → liên quan đến cây cối: 林, 森, 树

• Bộ 火 (灬) → liên quan đến lửa: 热, 烧, 炎

Nhờ đó, người học có thể đoán được trường nghĩa của từ mới mà không cần học thuộc rời rạc.

2. Hỗ trợ đoán âm đọc

Nhiều chữ Hán có cấu trúc hình thanh:

• 请 (qǐng) gồm 言 (ngôn – nghĩa) + 青 (qīng – gợi âm)

• 妈 (mā) gồm 女 (nữ – nghĩa) + 马 (mǎ – gợi âm)

Hiểu cấu tạo này giúp người học phát âm chính xác và ghi nhớ lâu hơn.

3. Giúp tra cứu từ điển chữ Hán

Trước khi có từ điển điện tử, người học tra chữ theo bộ thủ trong Khang Hy Tự Điển. Đến nay, phương pháp phân loại theo bộ thủ vẫn được áp dụng rộng rãi trong nhiều tài liệu học thuật.

Dưới đây là 214 bộ thủ trong tiếng Trung 

Bộ thủ tiếng Trung 1 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
1	一	Nhất	yi	số một
2	〡	Cổn	gǔn	nét sổ
3	丶	Chủ	zhǔ	điểm, chấm
4	丿	Phiệt	piě	nét sổ xiên qua trái
5	乙	Ất	yǐ	vị trí thứ hai trong thiên can
6	亅	Quyết	jué	nét sổ có móc

Bộ thủ tiếng Trung 2 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
7	二	Nhị	ér	Số hai
8	亠	Đầu	tóu	Không có ý nghĩa
9	人 (亻)	Nhân	rén	Người
10	儿	Nhi	ér	Trẻ con
11	入	Nhập	rù	Vào
12	八	Bát	bā	Số tám
13	冂	Quynh	jiǒng	Vùng biên giới xa; hoang địa
14	冖	Mịch	mì	Trùm khăn lên
15	冫	Băng	bīng	Nước đá
16	几	Kỷ	jī	Ghế dựa
17	凵	Khảm	kǎn	Há miệng
18	刀 (刂)	Đao	dāo	Con dao, cây đao (vũ khí)
19	力	Lực	lì	Sức mạnh
20	勹	Bao	bā	Bao bọc
21	匕	Chuỷ	bǐ	Cái thìa (cái muỗng)
22	匚	Phương	fāng	Tủ đựng
23	匸	Hệ	xǐ	Che đậy, giấu giếm
24	十	Thập	shí	Số mười
25	卜	Bốc	bǔ	Xem bói
26	卩	Tiết	jié	Đốt tre
27	厂	Hán	hàn	Sườn núi, vách đá
28	厶	Khư, tư	sī	Riêng tư
29	又	Hựu	yòu	Lại nữa, một lần nữa

Bộ thủ tiếng Trung 3 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
30	口	Khẩu	kǒu	cái miệng
31	囗	Vi	wéi	Vây quanh
32	土	Thổ	tǔ	Đất
33	士	Sĩ	shì	Kẻ sĩ
34	夂	Tuy	sūi	Đi chậm
35	夊	Truy	zhǐ	Đến sau
36	夕	Tịch	xì	Đêm tối
37	大	Đại	dà	To lớn
38	女	Nữ	nǚ	Nữ giới, con gái, đàn bà
39	子	Tử	zǐ	Con; tiếng tôn xưng: «Thầy», «Ngài»
40	宀	Miên	mián	Mái nhà mái che
41	寸	Thốn	cùn	đơn vị «tấc» (đo chiều dài)
42	小	Tiểu	xiǎo	Nhỏ bé
43	尢	Uông	wāng	Yếu đuối
44	尸	Thi	shī	Xác chết, thây ma
45	屮	Triệt	chè	Mầm non
46	山	Sơn	shān	Núi non
47	川、巛	Xuyên	chuān	Sông ngòi
48	工	Công	gōng	Người thợ, công việc
49	己	Kỷ	jǐ	Bản thân mình
50	巾	Cân	jīn	Cái khăn
51	干	Can	gān	Thiên can, can dự
52	幺	Yêu	yāo	Nhỏ nhắn
53	广	Nghiễm	ān	Mái nhà
54	廴	Dẫn	yǐn	Bước dài
55	廾	Củng	gǒng	Chắp tay
56	弋	Dặc	yì	Bắn, chiếm lấy
57	弓	Cung	gōng	Cái cung (để bắn tên)
58	彐	Kệ	jì	Đầu con nhím
59	彡	Sam	shān	Lông tóc dài
60	彳	Xích	chì	Bước chân trái

Bộ thủ tiếng Trung 4 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
61	心 (忄)	Tâm	xīn	Quả tim, tâm trí, tấm lòng
62	戈	Qua	gē	Cây qua (một thứ binh khí dài)
63	户	Hộ	hù	Cửa một cánh
64	手 (扌)	Thủ	shǒu	Tay
65	支	Chi	zhī	Cành nhánh
66	攴 (攵)	Phộc	pù	Đánh khẽ
67	文	Văn	wén	Nét vằn
68	斗	Đẩu	dōu	Cái đấu để đong
69	斤	Cân	jīn	Cái búa, rìu
70	方	Phương	fāng	Vuông
71	无（旡）	Vô	wú	Không
72	日	Nhật	rì	Ngày, mặt trời
73	曰	Viết	yuē	Nói rằng
74	月	Nguyệt	yuè	Tháng, mặt trăng
75	木	Mộc	mù	Gỗ, cây cối
76	欠	Khiếm	qiàn	Khiếm khuyết, thiếu vắng
77	止	Chỉ	zhǐ	Dừng lại
78	歹	Đãi	dǎi	Xấu xa, tệ hại
79	殳	Thù	shū	Binh khí dài
80	毋	Vô	wú	Chớ, đừng
81	比	Tỷ	bǐ	So sánh
82	毛	Mao	máo	Lông
83	氏	Thị	shì	Họ
84	气	Khí	qì	Hơi nước
85	水(氵、氺)	Thủy	shǔi	Nước
86	火 (灬)	Hỏa	huǒ	Lửa
87	爪	Trảo	zhǎo	Móng vuốt cầm thú
88	父	Phụ	fù	Cha
89	爻	Hào	yáo	Hào âm, hào dương (Kinh Dịch)
90	爿(丬)	Tường	qiáng	Mảnh gỗ, cái giường
91	片	Phiến	piàn	Mảnh, tấm, miếng
92	牙	Nha	yá	Răng
93	牛（牜）	Ngưu	níu	Trâu
94	犬 (犭)	Khuyển	quǎn	Con chó

Bộ thủ tiếng Trung 5 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
95	玄	Huyền	xuán	Màu đen huyền, huyền bí
96	玉	Ngọc	yù	Đá quý, ngọc
97	瓜	Qua	guā	Quả dưa
98	瓦	Ngõa	wǎ	Ngói
99	甘	Cam	gān	Ngọt
100	生	Sinh	shēng	Sinh sôi,nảy nở
101	用	Dụng	yòng	Dùng
102	田	Điền	tián	Ruộng
103	疋( 匹)	Thất	pǐ	Đơn vị đo chiều dài, tấm (vải)
104	疒	Nạch	nǐ	Bệnh tật
105	癶	Bát	bǒ	Gạt ngược lại, trở lại
106	白	Bạch	bái	Màu trắng
107	皮	Bì	pí	Da
108	皿	Mãnh	mǐn	Bát dĩa
109	目（罒）	Mục	mù	Mắt
110	矛	Mâu	máo	Cây giáo để đâm
111	矢	Thỉ	shǐ	Cây tên, mũi tên
112	石	Thạch	shí	Đá
113	示 (礻)	Thị, kỳ	shì	Chỉ thị; thần đất
114	禸	Nhựu	róu	Vết chân, lốt chân
115	禾	Hòa	hé	Lúa
116	穴	Huyệt	xué	Hang lỗ
117	立	Lập	lì	Đứng, thành lập

Bộ thủ tiếng Trung 6 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
118	竹	Trúc	zhú	Tre trúc
119	米	Mễ	mǐ	Gạo
120	糸 (糹, 纟)	Mịch	mì	Sợi tơ nhỏ
121	缶	Phẫu	fǒu	Đồ sành
122	网(, 罓)	Võng	wǎng	Cái lưới
123	羊	Dương	yáng	Con dê
124	羽 (羽)	Vũ	yǚ	Lông vũ
125	老	Lão	lǎo	Già
126	而	Nhi	ér	Mà, và
127	耒	Lỗi	lěi	Cái cày
128	耳	Nhĩ	ěr	Lỗ tai
129	聿	Duật	yù	Cây bút
130	肉	Nhục	ròu	Thịt
131	臣	Thần	chén	Bầy tôi
132	自	Tự	zì	Tự bản thân, kể từ
133	至	Chí	zhì	Đến
134	臼	Cữu	jiù	Cái cối giã gạo
135	舌	Thiệt	shé	Cái lưỡi
136	舛	Suyễn	chuǎn	Sai lầm
137	舟	Chu	zhōu	Cái thuyền
138	艮	Cấn	gèn	quẻ Cấn (Kinh Dịch), dừng, bền cứng
139	色	Sắc	sè	Màu, dáng vẻ, nữ sắc
140	艸 (艹)	Thảo	cǎo	Cỏ
141	虍	Hổ	hū	Vằn vện của con hổ
142	虫	Trùng	chóng	Sâu bọ
143	血	Huyết	xuè	Máu
144	行	Hành	xíng	Đi, thi hành, làm được
145	衣(衤)	Y	yī	Áo
146	襾	Á	yà	Che đậy, úp lên

Bộ thủ tiếng Trung 7 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
147	見(见)	Kiến	jiàn	Trông thấy
148	角	Giác	jué	Góc, sừng thú
149	言	Ngôn	yán	Nói
150	谷	Cốc	gǔ	Khe nước chảy giữa hai núi, thung lũng
151	豆	Đậu	dòu	Hạt đậu, cây đậu
152	豕	Thỉ	shǐ	Con heo, con lợn
153	豸	Trãi	zhì	Loài sâu không chân
154	貝 (贝)	Bối	bèi	Vật báu
155	赤	Xích	chì	Màu đỏ
156	走(赱)	Tẩu	zǒu	Đi, chạy
157	足	Túc	zú	Chân, đầy đủ
158	身	Thân	shēn	Thân thể, thân mình
159	車 (车)	Xa	chē	Chiếc xe
160	辛	Tân	xīn	Cay
161	辰	Thần	chén	Nhật, nguyệt, tinh; thìn (12 chi)
162	辵(辶)	Sước	chuò	Chợt bước đi chợt dừng lại
163	邑(阝)	Ấp	yì	Vùng đất, đất phong cho quan
164	酉	Dậu	yǒu	Một trong 12 địa chi
165	釆	Biện	biàn	Phân biệt
166	里	Lý	lǐ	Dặm; làng xóm

Bộ thủ tiếng Trung 8 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
167	金	Kim	jīn	Kim loại nói chung, vàng
168	長 (镸 , 长)	Trường	cháng	Dài, lớn (trưởng)
169	門 (门)	Môn	mén	Cửa hai cánh
170	阜 (阝- )	Phụ	fù	Đống đất, gò đất
171	隶	Đãi	dài	Kịp, kịp đến
172	隹	Truy, chuy	zhuī	Chim non
173	雨	Vũ	yǔ	Mưa
174	青 (靑)	Thanh	qīng	Màu xanh
175	非	Phi	fēi	Không

Bộ thủ tiếng Trung 9 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
176	面 (靣)	Diện	miàn	Mặt, bề mặt
177	革	Cách	gé	Da thú, thay đổi
178	韋 (韦)	Vi	wéi	Da đã thuộc rồi
179	韭	Phỉ, cửu	jiǔ	Rau hẹ
180	音	Âm	yīn	Âm thanh, tiếng
181	頁(页)	Hiệt	yè	Đầu; trang giấy
182	風(凬, 风)	Phong	fēng	Gió
183	飛 (飞 )	Phi	fēi	Bay
184	食 (飠, 饣 )	Thực	shí	Ăn
185	首	Thủ	shǒu	Đầu
186	香	Hương	xiāng	Hương thơm

Bộ thủ tiếng Trung 10 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
187	馬 (马)	Mã	mǎ	Con ngựa
188	骨	Cốt	gǔ	Xương
189	高	Cao	gāo	Cao
190	髟	Bưu, tiêu	biāo	Tóc dài
191	鬥 (斗)	Đấu	dòu	Đánh nhau
192	鬯	Sưởng	chàng	Ủ rượu nếp
193	鬲	Cách	gé	Nồi, chõ
194	鬼	Quỷ	gǔi	Con quỷ

Bộ thủ tiếng Trung 11 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
195	魚 (鱼)	Ngư	yú	Con cá
196	鳥(鸟)	Điểu	niǎo	Con chim
197	鹵	Lỗ	lǔ	Đất mặn
198	鹿	Lộc	lù	Con hươu
199	麥 (麦)	Mạch	mò	Lúa mạch
200	麻	Ma	má	Cây gai

Bộ thủ tiếng Trung 12 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
201	黃	Hoàng	huáng	Màu vàng
202	黍	Thử	shǔ	Lúa nếp
203	黑	Hắc	hēi	Màu đen
204	黹	Chỉ	zhǐ	May áo, khâu vá

Bộ thủ tiếng Trung 13 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
205	黽	Mãnh	mǐn	Loài bò sát
206	鼎	Đỉnh	dǐng	Cái đỉnh
207	鼓	Cổ	gǔ	Cái trống
208	鼠	Thử	shǔ	Con chuột

Bộ thủ tiếng Trung 14 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
209	鼻	Tỵ	bí	cái mũi
210	齊 (斉 , 齐)	Tề	qí	bằng nhau

Bộ thủ tiếng Trung 15 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
211	齒(齿, 歯 )	Xỉ	chǐ	Răng

Bộ thủ tiếng Trung 16 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
212	龍(龙 )	long	lóng	con rồng
213	龜 (亀, 龟 )	quy	guī	con rùa

Bộ thủ tiếng Trung 17 nét

STT	BỘ THỦ	TÊN BỘ THỦ	PHIÊN ÂM	Ý NGHĨA
214	龠	Dược	yuè	sáo ba lỗ

 

8 Nét Cơ Bản Trong Chữ Hán

Hầu hết chữ Hán được hình thành từ 8 nét cơ bản. Tất cả đều xuất hiện trong chữ 永 (yǒng – vĩnh, mãi mãi):

1. 横 (héng) – Nét ngang

2. 竖 (shù) – Nét dọc

3. 点 (diǎn) – Nét chấm

4. 提 (tí) – Nét hất

5. 捺 (nà) – Nét mác

6. 撇 (piě) – Nét phẩy

7. 钩 (gōu) – Nét móc

8. 折 (zhé) – Nét gập

Nắm vững các nét cơ bản giúp cải thiện kỹ năng viết chữ Hán rõ ràng và đúng chuẩn.

7 Quy Tắc Thứ Tự Nét Khi Viết Chữ Hán

Khi học cách viết chữ Hán, cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

1. Ngang trước, dọc sau → 十

2. Trên trước, dưới sau → 立

3. Trái trước, phải sau → 你

4. Phẩy trước, mác sau → 大

5. Ngoài trước, trong sau → 问

6. Giữa trước, hai bên sau → 水

7. Đóng khung viết sau cùng → 回

Viết đúng thứ tự nét giúp chữ cân đối, đẹp và đúng chuẩn thư pháp.

Vì sao nên học bộ thủ tiếng Trung ngay từ đầu?

• Hiểu bản chất cấu tạo chữ Hán

• Ghi nhớ chữ nhanh hơn

• Đoán nghĩa và âm đọc hiệu quả

• Hạn chế học vẹt

Học chắc 214 bộ thủ chính là bước nền quan trọng để chinh phục tiếng Trung một cách bài bản.

Nếu bạn đang tìm lộ trình học tiếng Trung bài bản từ cơ bản đến nâng cao, hãy kết nối với Tiếng Trung Thương Mại BCT để được tư vấn chi tiết về khóa học và chương trình đào tạo phù hợp. Kết nối cùng Tiếng Trung thương mại BCT để được tư vấn về các khóa học và chương trình học nhé!
• Hotline: 0342-982-928
• Web: tiengtrungthuongmai.vn
• Tiktok: tiktok.com/@tiengtrungthuongmaibct
• Youtube: youtube.com/@TiếngTrungThươngMạiBCT
• Page: www.facebook.com/BCTtiengtrungthuongmai